Polycysteus Ovarium Syndroom (PCOS)

Hoewel het misschien niet erg bekend is, hebben veel vrouwen in Nederland er in bepaalde mate last van. En als je zwanger wilt worden kan PCOS behoorlijk dwarsliggen. Maar ook op latere leeftijd brengt PCOS de nodige risico’s met zich mee. Onderzoek laat zien dat 5 tot 15 procent van de vrouwen ermee te maken krijgt, waarvan sommige in ernstige mate.

Wat gebeurt er?

De eierstokken van iedere vrouw maken niet alleen veel vrouwelijk hormoon aan, maar ook een klein beetje mannelijk hormoon. Dat is normaal. Als je last hebt van het polycysteuze-ovariumsyndroom (PCOS), dan produceren jouw eierstokken te veel mannelijk hormoon. Vaak zijn je eierstokken iets vergroot, doordat er cystes (een soort blaasjes) in de eierstokken zitten. Het is niet duidelijk hoe deze cysten ontstaan, maar ze zijn in ieder geval goedaardig.

Bij PCOS kun je last hebben van de volgende klachten:

  • De eisprong en menstruatie komen niet op gang of zijn onregelmatig.
  • Je kunt last krijgen van acné.
  • Vaak zie je een mannelijke haargroei patroon (dunner hoofdhaar en soms ook haren op de kin, de borsten of de onderbuik).
  • Veel vrouwen met PCOS hebben wat overgewicht

Verder kunnen vrouwen met PCOS last krijgen van:

  • Verminderde vruchtbaarheid
  • Bij een zwangerschap een verhoogde kans op miskramen, zwangerschapssuiker (diabetes gravidarum), verhoogde bloeddruk (pré-eclampsie) en een vroeggeboorte.
  • Instabiele bloedsuikers
  • Mogelijk een oestrogeendominantie

Op de lange termijn verhoogd PCOS de kans op

  • Ouderdomssuikerziekte (diabetes type 2), de kans hierop is 7 x zo hoog voor vrouwen met PCOS
  • Hart- en vaatziekten (waaronder een hoge bloeddruk), de kans hierop verdubbeld voor vrouwen met PCOS
  • Te snelle groei van het baarmoederslijmvlies en zelfs baarmoederkanker.

Waardoor ontstaat het?

De belangrijkste oorzaken van PCOS op een rij:

  1. Insulineresistentie met een verhoogde aanmaak van insuline. Insulineresistentie wil zeggen dat de cellen in het lichaam weerstand hebben tegen het effect van een normale insulinespiegel. Meer insuline wordt aangemaakt om de bloedsuikerspiegel op een normaal peil te houden. Hoge insulinewaarden gaan hand in hand met een te hoge aanmaak van het LH-hormoon. Als dit hormoon gedurende een langere tijd te hoog is verhinderdt dit de eisprong. Maar liefst 90% van de vrouwen met PCOS is insulineresistent. Een hoge insulinewaarde kan ook leiden tot overgewicht.
  2. Overgewicht. 80% van de vrouwen met PCOS heeft overgewicht.
  3. Erfelijkheid. Vaak zien we dat in sommige families PCOS meer voorkomt.

Wat kun je er aan doen?

Als je overgewicht hebt, is het belangrijk dat je probeert af te vallen. Afvallen helpt de hoge insulinespiegel te verlagen. Als gevolg daarvan wordt er ook minder testosteron aangemaakt, waardoor de kans dat je gaat ovuleren groter wordt en mogelijke menstruatieproblemen minder erg worden. Je vruchtbaarheid stijgt en je haargroei en acné kunnen minder worden. Ook de lange termijn risico’s, zoals diabetes, hoge bloeddruk, etc., nemen af.

Het kan moeilijk zijn om af te vallen. Een combinatie van minder eten en meer bewegen is het beste. Heb je hulp nodig, schakel dan een leefstijlcoach of diëtist in. Zelfs als je maar een beetje afvalt, kan dat al een positief effect hebben.

Wat kan de arts doen?

  • De arts kan de anticonceptiepil aanraden. De pil zorgt voor een regelmatige cyclus en zorgt voor een afname van het testosteron in het bloed. Het voorkomt niet de lange termijn effecten.
  • Schrijft progestageen voor. Hiermee wordt een keer per drie maanden een nagebootste menstruatie veroorzaakt.
  • Bij een zwangerschapswens kan de arts met diverse behandelingen de vruchtbaarheid vergroten.

 

About the Author Info Vuurvrouw