Over(denk)gang

De overgang is voor veel vrouwen een fase in hun leven van bezinning, waarin ze ´oud zeer´ verwerken of terugdenken en begrip kunnen vormen voor bepaalde gebeurtenissen. Ook is het die fase waarin je, je huidige leven onder de loep neemt. Gevoelens en emoties zijn ‘heightened’ en komen dubbel zo hard binnen.
Ik moet zeggen dat ik dit zelf geregeld, in meer of mindere mate, ervaar.

Ik denk vooral veel terug aan mijn moeder. Een krachtige, liefdevolle en zorgzame vrouw, die eerlijkheidshalve ook niet altijd even makkelijk was.
Tja, denk je nu, iedereen heeft zijn haken en ogen, en dat klopt. Dat neemt niet weg dat ik, nu ik zelf in de overgang ben, dit soort dingen van vroeger de revue laat passeren.

Mijn moeder heeft Alzheimer, een vreselijke slopende ziekte, die haar tot op het bot veranderd heeft naar een afhankelijk en onzeker hoopje mens. Een schim van de vrouw die ze ooit was. Ondanks het verdriet, de onmacht, het gevoel van intens medelijden en de boosheid die dit met zich meebrengt, voel ik ook een vorm van gelatenheid. Dat komt door het ontzettende lieve en schattige moedertje wat zich ontpopt heeft tijdens haar ziekte.
Toch is er ook iets wat mij daarin bezighoudt. Is dit nu mijn echte moeder of was het die totaal andere vrouw? Is dit haar ware karakter en is mijn moeder nooit echt zichzelf geweest? Of is dit een mengelmoesje van de vrouw van vroeger? Ik breek er mijn hoofd soms over. Gek genoeg voel ik mij soms ook schuldig, omdat deze moeder veel zachter en opener is dan de moeder van vroeger en ik haar ontzettend lief vind.
Deze moeder kroelt vaak en zegt regelmatig dat ze van mij houdt.
Deze moeder wil lichamelijk contact. In het begin wist ik niet goed hoe ik daarmee om moest gaan, wanneer ze mij beetpakte en zo vol overgave kroelde of de liefde verklaarde.

Een probleem, levensvragen of iets belangrijks met haar delen, gaat niet meer.
Ik mis dat heel erg. Vroeger kon ik zo kwaad op haar worden wanneer ze mij weer eens de les las of tegen mij aan liep te zeuren. Nu zou ik er alles voor doen dat ze mij weer eens op mijn vingers tikt. Dat ik haar dan, net als vroeger, weer eens de volle laag kan geven omdat ze in mijn ogen bemoeiziek is. Of dat ik haar om raad kan vragen, hoe zij dat nu vroeger deed, maar ook dat gaat niet meer. Ik kan alleen nog eenvoudige en open vragen stellen.
Wanneer je haar iets vraagt, waar ze geen antwoord op kan geven omdat ze het niet meer weet, zie je het ongemak en de angst in haar ogen. Angst omdat ze bang is dat je verder vraagt en ongemak omdat ze zichzelf in deze vergevorderde fase nog steeds schaamt en verzet tegen haar ziekte. Wat erg is dat toch. Het verzet is wel vele malen minder, ze weet niet meer hoeveel kinderen of kleinkinderen ze heeft, vergeet onze namen en laatst was ze verbaasd toen ze hoorde dat ik getrouwd was.
Mijn verhalenbundel zwerft door het huis en ze bladert het geregeld door. ‘Wat een leuk boek,’ zegt ze dan. De foto van mij die prijkt op de achterflap, zegt haar niets. Wat hartverscheurend en verdrietig dat ze dit niet meer bewust meemaakt, dat haar dochter een boek geschreven heeft. Wat zou ze trots zijn geweest.

Het maakt dat ik mij soms eenzaam voel en het gevoel van onmacht en onrechtvaardigheid mij bij de strot grijpt. Hoe wrang is het, dat je iemand zo ontzettend mist, terwijl ze er fysiek nog is. Mijn moeder staat op het punt van uithuisplaatsing naar de permanente zorg en al mijmerend denk ik vaak na over hoe het er op dit moment voorstaat binnen onze familie. Ik heb twee zussen, waarvan één met down en de andere aan de andere kant van de wereld woont, een moeder in het vergevorderde stadium van Alzheimer en mijn vader die er grotendeels alleen voorstaat omdat ik niet echt naast de deur woon. Het zijn deze keiharde feiten die ik nu overdenk en maken dat ik soms zou willen gillen van onmacht en frustratie. Ondanks dit alles, voel ik mij gezegend dat ik mijzelf kan verliezen in het schrijven, het is mijn uitlaatklep. Mijn baken in een woelige zee van emoties, die mij houvast geeft. Wanneer gedachten of emoties mij teveel worden, klim ik in mijn toetsenbord en tik erop los. Erover praten vind ik moeilijker omdat woorden soms de lading niet dekken, erover schrijven gaat mij beter af en woorden vloeien uit mijn handen. Het werkt zo helend en wanneer ik het stukje na een paar dagen teruglees, zie ik alles zoveel helderder. Ik schrijf, begrijp en verwerk, waardoor ik ondanks alles groei en bloei in deze fase van mijn leven.

About the Author Nance van de Ruit

Nance van de Ruit (51), is bekend geworden als auteur onder pseudoniem Adriana SA van het boek 'De overgang, meer dan een Hot flash'. Op haar eigen, nietsontziende wijze en een flinke dosis humor en zelfspot loods ze mede hot flashers door de meest voorkomende verschijnselen van de overgang. Haar zoektocht werd haar persoonlijke missie waarbij ze taboes doorbreekt. Dat doet ze ook in haar Menopauzecafé in Hendrik Ido Ambacht.